Klimatyzacja w restauracji 2026: przepisy, koszty i modele

Upał na sali to mniej gości, a upał w kuchni to rotacja ludzi. Od 2027 r. temperatura w pracy ma też twarde progi w przepisach BHP.

Źródła prawne: rozporządzenie (UE) 2024/573 w EUR-Lex i komunikat PIP o nowych obowiązkach podczas upałów. Dane i zakazy: ceny energii na rynku konkurencyjnym według URE, Komisja Europejska o zakazach dla klimatyzacji. Stan na październik 2026 r.

Klimatyzacja w restauracji nie jest prawnym obowiązkiem. Od 11 stycznia 2027 r. pracodawca musi jednak reagować, gdy w pomieszczeniu pracy jest ponad 28°C. Może to zrobić technicznie, na przykład klimatyzacją, albo organizacyjnie, czyli przerwami i krótszą pracą. Urządzenia z większym ładunkiem F-gazu wymagają z kolei kontroli szczelności i wpisu do CRO. Prąd do typowej sali kosztuje w sezonie około 1,5-2,5 tys. zł netto. Klimatyzacja w restauracji to więc nie tylko zakup, ale też stałe obowiązki i rachunki.

Poniżej omawiamy przepisy, typy urządzeń, koszty zakupu i prądu. Na końcu znajdziesz własne wyliczenie zużycia energii dla sali.

Temperatura w pracy: co mówią przepisy BHP

Najpierw przepisy o temperaturze, bo to od nich zależy, czy klimatyzacja w restauracji jest tylko wygodą. Podstawą jest rozporządzenie w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy z 26 września 1997 r. Określa ono przede wszystkim dolne granice temperatury. W pomieszczeniu pracy ma być co najmniej 14°C, chyba że nie pozwala na to technologia. Przy lekkiej pracy fizycznej i w biurze minimum wynosi 18°C.

Górne granice dodaje z kolei nowelizacja z 9 lipca 2026 r., opublikowana w Dz.U. z 2026 r. poz. 927. Wchodzi w życie 11 stycznia 2027 r., więc najbliższe lato lokal przejdzie już według nowych zasad.

• 28°C w pomieszczeniu: pracodawca wdraża rozwiązania techniczne obniżające temperaturę albo środki organizacyjne ograniczające jej wpływ na zdrowie.
• 35°C w pomieszczeniu: to górna granica, chyba że względy technologiczne nie pozwalają jej utrzymać.
• Praca na zewnątrz: przy wysiłku fizycznym progi wynoszą 25°C i 32°C, co dotyczy na przykład obsługi ogródka.
• Konsultacje: wybrane środki ustala się z komisją BHP albo z przedstawicielami pracowników, po zasięgnięciu opinii lekarza medycyny pracy.

Wyjątek technologiczny ma znaczenie przede wszystkim dla kuchni. Ciepła z pieców i płyt nie da się przecież w całości usunąć. Według omówień nowelizacji wyjątek dotyczy jednak tylko granicy 35°C. Obowiązek reakcji przy 28°C zostaje, więc kuchnia też potrzebuje planu na upał.

Niezależnie od nowelizacji działa rozporządzenie Rady Ministrów z 28 maja 1996 r. w sprawie profilaktycznych posiłków i napojów. Gdy temperatura w pomieszczeniu przekracza 28°C, pracodawca zapewnia pracownikom napoje. Woda w lodówce to zresztą najtańszy element całego planu.

F-gazy i klimatyzacja w restauracji: obowiązki operatora

Od 11 marca 2024 r. obowiązuje rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/573. Zastąpiło ono rozporządzenie 517/2014. Operatorem urządzenia jest zwykle właściciel lokalu albo najemca, który faktycznie nim zarządza. To on odpowiada za szczelność, nawet gdy serwis robi firma zewnętrzna.

Kontrole szczelności

Kontrola jest obowiązkowa, gdy urządzenie zawiera co najmniej 5 ton ekwiwalentu CO2 fluorowanych gazów z załącznika I. Urządzenia hermetycznie zamknięte są zwolnione poniżej 10 ton CO2e. Częstotliwość zależy od ilości czynnika i od tego, czy działa system wykrywania wycieków.

Co to oznacza dla lokalu? Typowy split 3,5 kW ma około 1 kg czynnika, więc zwykle zostaje poniżej progu. Inaczej jest z multisplitem lub VRF, gdzie w instalacji krąży kilkanaście kilogramów. Według wyliczenia własnego Horecaline 5 ton CO2e to około 6,5-7 kg R32 albo nieco ponad 2 kg R410A. Stary system na R410A szybko więc przekracza próg.

Naprawa, dokumentacja i CRO

1. Wyciek trzeba usunąć bez zbędnej zwłoki.
2. Po naprawie certyfikowany technik sprawdza szczelność ponownie, najwcześniej po 24 godzinach pracy i najpóźniej w ciągu miesiąca.
3. Dokumentację urządzenia przechowuje się co najmniej 5 lat.
4. Dla urządzeń od 5 ton CO2e operator prowadzi Kartę Urządzenia w Centralnym Rejestrze Operatorów (CRO). Wymaga tego ustawa z 15 maja 2015 r. o substancjach zubożających warstwę ozonową oraz o niektórych fluorowanych gazach cieplarnianych.
5. Kontrole i serwis wykonuje tylko osoba z certyfikatem F-gazowym, w Polsce wydawanym przez UDT.

Brak Karty Urządzenia lub kontroli szczelności grozi karą administracyjną. Przy zakupie poproś więc instalatora o wpis do CRO i o plan kontroli. To kilka minut pracy, a oszczędza nerwów przy kontroli inspekcji ochrony środowiska.

Zakazy dla nowych urządzeń

Rozporządzenie zakazuje wprowadzania do obrotu kolejnych typów klimatyzacji. Harmonogram według Komisji Europejskiej wygląda następująco.

• Od 1 stycznia 2027 r.: urządzenia samodzielne (monoblokowe, przenośne) do 12 kW z czynnikiem o GWP 150 lub wyższym.
• Od 1 stycznia 2029 r.: splity do 12 kW z czynnikiem o GWP 150 lub wyższym.
• Od 1 stycznia 2029 r.: także splity powyżej 12 kW z czynnikiem o GWP 750 lub wyższym.
• Od 1 stycznia 2033 r.: splity powyżej 12 kW z GWP 150 lub wyższym.
• Od 1 stycznia 2035 r.: splity do 12 kW z jakimkolwiek F-gazem.

Popularny R32 ma GWP powyżej 150, więc nowe splity do 12 kW przejdą na czynniki naturalne, na przykład propan R290. Zakaz nie obejmuje jednak urządzeń już zamontowanych. Działający klimatyzator można używać i serwisować do końca jego życia.

Typy klimatyzacji do lokalu gastronomicznego

Wybór zależy od metrażu, liczby stref i tego, czy w lokalu jest sufit podwieszany. Poniżej porównanie czterech rozwiązań spotykanych w gastronomii.

Gdy klimatyzacja w restauracji ma obsłużyć salę na kilkadziesiąt miejsc, zwykle wygrywa kaseton. Nawiew rozkłada się równo, a goście przy oknie nie siedzą w strumieniu zimnego powietrza. Przy kilku salach i piętrach warto z kolei porównać VRF z kilkoma niezależnymi splitami. Gotowe oferty instalatorów i dostawców znajdziesz w katalogu firm HoReCa z wyposażeniem i usługami.

Ile kosztuje klimatyzacja w restauracji

Ceny urządzeń i montażu w 2026 r. zebrał serwis Globenergia (czerwiec 2026, ceny brutto). Montaż kasetonu wyceniono według danych Cenausług z maja 2026 r. Instalacje VRF wycenia się po projekcie, bo koszt zależy od liczby stref i tras instalacji.

Ceny dotyczą jednak głównie rynku domowego. W lokalu dochodzą zwykle dłuższe trasy, pompki skroplin i praca poza godzinami otwarcia. Do budżetu dolicz więc zapas, a przy kasetonie także cenę samego urządzenia.

Ile prądu zużywa klimatyzacja: wyliczenie dla sali

Hurtowa cena energii na rynku konkurencyjnym wyniosła według URE 427,01 zł/MWh w II kwartale 2026 r. To tylko sama energia, bez dystrybucji i opłat. Mała firma na taryfie C płaci jednak łącznie z dystrybucją około 1,00-1,20 zł netto za kWh. Tak wynika z analizy cen prądu dla firm Ekovoltis z 2026 r.

Wyliczenie własne Horecaline. Przyjmujemy salę z dwiema jednostkami kasetonowymi po 7 kW mocy chłodniczej, czyli 14 kW. Zakładamy średnie obciążenie 50 proc. i sprawność EER 3,5. Klimatyzacja pracuje 10 godzin dziennie przez 90 dni sezonu.

• Średni pobór mocy: 14 kW x 0,5 / 3,5 = 2 kW.
• Zużycie dzienne: 2 kW x 10 h = 20 kWh.
• Zużycie w sezonie: 20 kWh x 90 dni = 1800 kWh.
• Koszt przy 1,00 zł/kWh netto: 1800 zł, a przy 1,20 zł/kWh: 2160 zł.

Stare urządzenie z EER 2,5 zużyje w tych samych warunkach 2520 kWh. To o około 720-860 zł więcej w każdym sezonie. Wymiana nie zwróci się więc z samego prądu, ale przy awarii starego agregatu ta różnica wspiera decyzję. Więcej sposobów na niższy rachunek opisaliśmy w tekście o tym, jak obniżyć rachunki za prąd w restauracji.

Wentylacja czy klimatyzacja w kuchni

To jednak dwa różne systemy. Wentylacja wymienia powietrze i usuwa opary, tłuszcz i parę. Klimatyzacja tylko chłodzi powietrze, które już jest w pomieszczeniu. Rozporządzenie (WE) nr 852/2004 o higienie środków spożywczych wymaga odpowiedniej wentylacji naturalnej lub mechanicznej. Klimatyzacji nie wymaga.

Zwykły split nad linią gorącą szybko się zatłuszcza i traci wydajność. Do tego okap wyciąga dużo powietrza, więc chłodzone powietrze z sali ucieka do kuchni. Lepiej sprawdza się chłodzenie powietrza nawiewanego przez centralę wentylacyjną. W praktyce chłodnicę montuje się w centrali, a nawiew kieruje na stanowiska pracy. Klimatyzacja w restauracji obejmuje więc zwykle salę, a kuchnię chłodzi się przez wentylację.

Najpierw sprawdź, czy wentylacja w ogóle nadąża za kuchnią. Wymagania sanepidu i dobór okapów omawiamy w artykule wentylacja w gastronomii: przepisy i wskazówki dla restauratora. Dopiero potem dobierz chłodzenie.

Jak zaplanować klimatyzację w restauracji krok po kroku

Dobrze zaplanowana klimatyzacja w restauracji zaczyna się od pomiaru, a nie od katalogu urządzeń. Kolejność działań wygląda tak:

1. Zmierz temperatury w sali i kuchni w upalny dzień, najlepiej w szczycie obiadowym.
2. Zleć bilans cieplny, który uwzględni gości, oświetlenie, nasłonecznienie i sprzęt.
3. Sprawdź umowę najmu i zgodę wspólnoty na jednostkę zewnętrzną.
4. Porównaj przynajmniej dwie oferty z tym samym zakresem prac.
5. Poproś o informację o czynniku, jego ilości i obowiązkach CRO.
6. Ustal z komisją BHP lub przedstawicielami pracowników plan na dni powyżej 28°C.

Więcej poradników o wyposażeniu i prowadzeniu lokalu znajdziesz w dziale gastronomia na Horecaline.

Najczęściej zadawane pytania o klimatyzację w restauracji

Czy klimatyzacja w restauracji jest obowiązkowa?

Nie. Od 11 stycznia 2027 r. pracodawca musi jednak reagować przy 28°C w pomieszczeniu pracy (Dz.U. 2026 poz. 927). Może wybrać klimatyzację albo środki organizacyjne, takie jak przerwy.

Czy klimatyzator w lokalu trzeba zgłosić do CRO?

Tak, gdy zawiera co najmniej 5 ton CO2e F-gazu. Dotyczy to zwykle multisplitów i VRF. Mały split z około 1 kg R32 jest poniżej progu.

Ile kosztuje prąd do klimatyzacji w restauracji?

Dla sali z 14 kW mocy chłodniczej to około 1800 kWh w sezonie. Przy 1,00-1,20 zł netto za kWh daje to 1800-2160 zł (wyliczenie własne Horecaline).

Czy klimatyzator na R32 trzeba będzie wymienić po 2029 r.?

Nie. Rozporządzenie (UE) 2024/573 zakazuje wprowadzania na rynek nowych urządzeń. Zamontowane klimatyzatory można używać i serwisować dalej.